7582 SAYILI BAZI KANUNLARDA DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA

 DAİR KANUN SİRKÜLERİ

 

MADDE 1: KAMUYA OLAN BORÇLARDA TECİL VADELERİ UZATILDI VE TEMİNATSIZ TECİL TUTARI YÜKSELTİLDİ

6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında  Kanunun 48 inci maddesinde yapılan değişiklikle tecil süresi 36 aydan 72 aya çıkarılmış olup teminatsız tecil tutarı 50.000,00.-TL’den 1.000.000,00.-TL’ye yükseltilmiştir. Böylece kamuya borcu olan gerçek ve tüzel kişiler borçlarını 72 aya kadar vade ile taksitlendirebileceklerdir.

MADDE 2: TÜRKİYE DIŞINDA ELDE ETTİĞİ KAZANÇ VE İRATLARI YİRMİ YIL BOYUNCA GELİR VERGİSİNDEN İSTİSNA EDİLENLERDEN İSTİSNA İÇİN ÖNGÖRÜLEN SÜRE DAHİLİNDE GERÇEKLEŞEN VERASET YOLUYLA MAL İNTİKALLERİNDE   VERGİ ORANI %1 OLARAK UYGULANACAKTIR.

193 Sayılı Gelir Vergisi Kanununun mükerrer 20/D maddesi  ile Türkiye dışında elde edilen kazançları gelir vergisinden istisna edilenlerden  istisna için öngörülen süre dahilinde gerçekleşen veraset yoluyla mal intikallerinde  vergi oranı %1 olarak uygulanacaktır.

MADDE 3: SANAYİ VE TEKNOLOJİ BAKANLIĞINCA BELİRLENEN KRİTERLERE GÖRE TEKNO GİRİŞİM ŞİRKETİ NİTELİĞİNİ HAİZ İŞVERENLERCE HİZMET ERBABINA BEDELSİZ VEYA İNDİRİMLİ OLARAK VERİLEN VE ÜCRET NİTELİĞİNDE KABUL EDİLEN PAY SENETLERİ İSTİSNASI DÜZENLENMİŞTİR.

Yapılan Değişiklik sonrası ilgili madde aşağıdaki son halini almıştır;

Sanayi ve Teknoloji Bakanlığınca belirlenen kriterlere göre tekno girişim şirketi niteliğini haiz işverenlerce hizmet erbabına bedelsiz veya indirimli olarak verilen ve ücret niteliğinde kabul edilen pay senetlerinin, verildiği tarihteki rayiç değerinin o yıldaki bir yıllık brüt ücret tutarının iki katını aşmayan kısmı gelir vergisinden istisnadır.’’

    Şu kadar ki, hizmet erbabı tarafından bu şekilde iktisap edilen pay senetlerinin; iktisap tarihinden itibaren iki tam yıl içerisinde elden çıkarılması halinde istisna edilen verginin tamamı, üç ila dört yıl içerisinde elden çıkarılması halinde istisna edilen verginin %75’i, beş ila altı yıl içerisinde elden çıkarılması halinde istisna edilen verginin %25’i, vergi ziyaı cezası uygulanmaksızın gecikme faizi ile birlikte işverenden tahsil edilir.                                  

   Bu şekilde istisna nedeniyle zamanında alınmayan vergilere ilişkin zamanaşımı süresi, hizmet erbabına bedelsiz veya indirimli olarak verilen pay senetlerinin hizmet erbabı tarafından elden çıkarıldığı tarihi takip eden takvim yılı başından itibaren başlar.’’


MADDE 4: 193 SAYILI GELİR VERGİSİ KANUNUNA MÜKERRER 20/D MADDESİ EKLENEREK; TÜRKİYE’DE YERLEŞMİŞ SAYILAN GERÇEK KİŞİLERİN, TÜRKİYE’DE YERLEŞMİŞ SAYILMASINDAN ÖNCEKİ SON ÜÇ TAKVİM YILINDA TÜRKİYE’DE İKAMETGAHININ VE VERGİ MÜKELLEFİYETİNİN BULUNMAMASI ŞARTIYLA TÜRKİYE DIŞINDA ELDE ETTİĞİ KAZANÇ VE İRATLARI YİRMİ YIL BOYUNCA GELİR VERGİSİNDEN İSTİSNA TUTULMUŞTUR.

-Bu kişilerin daha önce Türkiye’de Menkul/Gayrimenkul Sermaye İradı veya değer artışı kazancı nedeniyle mükellefiyetinin bulunmuş olması istisna uygulanmasına engel değildir.

-Bu kazançlar için herhangi bir beyanname verilmeyecek, diğer gelirler için verilen beyannamelere de konu edilmeyecektir.

-İstisna kapsamındaki kazanç ve iratlara ilişkin gider ve maliyetler, vergiye tabi kazanç ve iratların tespitinde dikkate alınmayacak, kazanç ve iratlar nedeniyle yabancı ülkelerde ödenen vergiler Türkiye’de tarh edilen gelir vergisinden mahsup edilemeyecektir.

-Yürürlük tarihiyse 1/1/2026 tarihinden itibaren Türkiye’ye yerleşmiş sayılanlara uygulanmak üzere yayımı tarihidir.

MADDE 5: NİTELİKLİ HİZMET MERKEZLERİNDE İSTİHDAM EDİLEN NİTELİKLİ HİZMET PERSONELİNİN ÜCRETLERİNE GELİR VERGİSİ İSTİSNASI DÜZENLENDİ

193 Sayılı Gelir Vergisi Kanununun 23. maddesine eklenen bent ile

4875 sayılı Doğrudan Yabancı Yatırımlar Kanununun ek 1 inci maddesinde tanımlanan nitelikli hizmet merkezlerinde istihdam edilen nitelikli hizmet personelinin ücretlerinin brüt asgari ücretin üç katını aşmayan kısmı gelir vergisinden istisna edilmiştir.

Bu istisna İstanbul Finans Merkezinde faaliyet gösteren nitelikli hizmet merkezleri ile Cumhurbaşkanınca uygun görülen endüstri bölgelerinde yer alan nitelikli hizmet merkezleri  için brüt asgari ücretin beş katı olarak uygulanacaktır.Bu tutarlar için belirlenen üç ve beş katlarını birlikte veya ayrı ayrı bir kata kadar belirlemeye, iki katına kadar artırmaya Cumhurbaşkanı yetkilidir.

MADDE 6: 4875 SAYILI DOĞRUDAN YABANCI YATIRIMLAR KANUNUNA AŞAĞIDAKİ EK MADDE EKLENEREK NİTELİKLİ HİZMET MERKEZİ TANIMI YAPILMIŞTIR;

Buna göre Nitelikli Hizmet Merkezi; en az üç farklı ülkede aktif olarak faaliyet gösteren, ilişkili şirket veya şirketler topluluğuna yönelik hizmet sunmak ve yıllık hasılatlarının en az %80’ini yurt dışındaki ilişkili şirketlerden veya şirketler topluluğundan elde eden aşağıdaki sayılı faaliyetleri yürüten sermaye şirketlerini ifade etmektedir.

Bu faaliyetler ; Finansal danışmanlık, stratejik yönetim danışmanlığı, risk yönetimi, nakit ve likidite yönetimi, fonlama ve borçlanma işlemleri, yatırım ve sermaye yapısı planlaması, bütçeleme, finansal raporlama ve analiz, uluslararası muhasebe ve uyum, denetim, dijital dönüşüm ve teknoloji danışmanlığı, yatırım ve veri analizi, hukuk danışmanlığı (1136 sayılı Avukatlık Kanunu kapsamında hizmet verebilecek avukat veya avukat ortaklığından alınmak suretiyle), tanıtım, marka yönetimi, insan kaynakları ve eğitim hizmetleri ile bu hizmetlere ilişkin koordinasyon ve yönetim hizmetini, Satış, satış sonrası destek, teknik destek, araştırma ve geliştirme, dış tedarik, yeni geliştirilen ürünlerin test edilmesi, laboratuvar hizmetleri gibi faaliyetlere ilişkin koordinasyon ve yönetim hizmetini kapsamaktadır.

İkinci fıkra kapsamındaki hizmetleri doğrudan ifa eden ve destek personeli dışında kalan çalışanlar nitelikli hizmet personelidir.

MADDE 7: 5520 SAYILI KURUMLAR VERGİSİ KANUNUNUN DİĞER İNDİRİMLER BAŞLIKLI BÖLÜMÜNDE BULUNAN 10 UNCU MADDESNDE YAPILAN DÜZENLEME İLE TRANSİT TİCARET İSTİSNASI VE NİTELİKLİ HİZMET FAALİYETLERİ İSTİSNASI DÜZENLENDİ

“i) Yurt dışından satın alınan malların Türkiye’ye getirilmeksizin yurt dışında satılmasından veya yurt dışında gerçekleşen mal alım satımlarına aracılık edilmesinden sağlanan kazançların %95’i kurum kazancından istisnadır. (Cumhurbaşkanınca uygun görülen endüstri bölgelerinde ve İstanbul Finans Merkezi Bölgesinde faaliyette bulunan kurumlar bakımından bu oran %100 olarak uygulanacaktır.)

Bu indirimden yararlanılabilmesi için kazancın elde edildiği hesap dönemine ilişkin yıllık kurumlar vergisi beyannamesinin verilmesi gereken tarihe kadar Türkiye’ye transfer edilmiş olması, aracılık faaliyetine ilişkin malların satıcısı ve alıcısının Türkiye’de olmaması şarttır.

Cumhurbaşkanı, bu bentte yer alan oranları sıfıra kadar indirmeye, %100’e kadar artırmaya yetkilidir.”

7.maddede yapılan diğer bir düzenleme ile nitelikli hizmet merkezi olarak faaliyette bulunan kurumların, bu faaliyetleri kapsamında yurt dışından elde ettikleri kazançların %95’ine kurum kazanç istisnası getirilmiştir. (Cumhurbaşkanınca uygun görülen endüstri bölgelerinde ve İstanbul Finans Merkezi Bölgesinde faaliyette bulunan kurumlar bakımından bu oran %100 olarak uygulanacaktır.) İndirim kazancın elde edildiği hesap dönemine ilişkin yıllık kurumlar vergisi beyannamesinin verilmesi gereken tarihe kadar Türkiye’ye transfer edilmesi şartıyla, nitelikli hizmet merkezinin faaliyete geçtiği hesap döneminden itibaren yirmi yıl dönemi boyunca uygulanacaktır. Cumhurbaşkanı, bu bentte yer alan oranları %50’ye kadar indirmeye, %100’e kadar artırmaya yetkilidir.

Değişiklik 1/1/2026 tarihli vergilendirme döneminden itibaren başlayacak olup 1/7/2026 tarihinden itibaren verilmesi gereken beyannamelere konu edilecektir.

MADDE 8: ÜRETİM FAALİYETLERİNDE İNDİRİMLİ KURUMLAR VERGİSİ ORANI %12,5 OLARAK DEĞİŞTİRİLDİ

Kurumlar vergisi oranı, sanayi sicil belgesi sahibi üretici kurumların üretim faaliyetlerinden elde ettikleri kazançları ile zirai üretim faaliyetiyle uğraşan kurumların bu üretim faaliyetlerinden elde ettikleri kazançlarına %12,5 olarak uygulanacak olup indirimli orandan faydalanılan kazançlar için yedinci fıkra kapsamında ayrıca ihracat indirimi uygulanmayacaktır. Düzenleme 2027 yılı ve izleyen vergilendirme dönemlerinde elde edilen kazançlara uygulanacaktır.

MADDE 9: ASGARİ KURUMLAR VERGİSİ MATRAHINDAN DÜŞÜLECEK İSTİSNA KAZANÇLAR GENİŞLETİLDİ

5520 Kurumlar Vergisi Kanununun, Yurt içi asgari kurumlar vergisi başlıklı 32/C maddesinde yapılan düzenleme ile Kanunun ‘’10 uncu maddenin birinci fıkrasının; (g), (h), (i) ve (j) bentleri kapsamındaki indirimler’’  asgari kurumlar vergisi matrahından düşülebilecektir.

Böylece nitelikli hizmet merkezleri kazançlarına sağlanan indirimler, transit ticaret,  ve İstanbul Finans Merkezi Kanununda finansal hizmet ihracına yönelik sağlanan kurumlar vergisi kazanç indiriminin yurtiçi asgari kurumlar vergisinin hesaplamasına esas matrahtan düşürülmesi sağlanmıştır. Değişiklik 1/1/2026 tarihli vergilendirme döneminden itibaren başlayacak olup 1/7/2026 tarihinden itibaren verilmesi gereken beyannamelere konu edilecektir.

MADDE 10: %5 VERGİ İLE VARLIK BARIŞI DÜZENLEMESİ YENİDEN GETİRİLDİ

Yurt dışında veya yurt içinde bulunan; para, altın, döviz, menkul kıymet ve diğer sermaye piyasası araçları 31/7/2027 tarihine kadar banka veya aracı kurumlara bildirilebilecektir.

-Yurt dışı varlıklar bildirimin yapıldığı tarihten itibaren iki ay içinde Türkiye’deki banka ya da aracı kurumlarda adlarına açılan hesaplara transfer edilmesi veya yurt dışından fiziki olarak getirilenlerin bu hesaplara yatırılması gerekmektedir. Fiziki olarak yurt dışından getirilen varlıkların yurda getirildiği, Gümrük İdaresine yapılacak beyana ilişkin belgeler ile ispat edilecektir.

-Yurt içi varlıklar ise bildirimin yapıldığı gün banka veya aracı kurumlara yatırılmak suretiyle ispat edileceklerdir.

-Yurt içi ve yurt dışından bildirilen varlıklar Vergi Usul Kanunu uyarınca defter tutan mükellefler tarafından bildirim tarihi itibarıyla kanuni defterlere kaydedilir. Bilanço esasına göre defter tutan mükellefler, bu madde hükümleri uyarınca kanuni defterlerine kaydettikleri kıymetler için pasifte özel fon hesabı açarlar. Bu fon hesabı bildirim tarihinden itibaren iki yıl geçmedikçe işletmeden çekilemez, sermayeye ilave dışında başka bir amaçla kullanılamaz, işletmenin tasfiye edilmesi halinde ise vergilendirilmez. Serbest meslek kazanç defteri ile işletme hesabı esasına göre defter tutan mükellefler, söz konusu kıymetleri defterlerinde ayrıca gösterirler. Bu varlıklar dönem kazancının tespitinde dikkate alınmaz ve bildirim tarihinden itibaren iki yıl geçmesi koşuluyla vergiye tabi kazancın ve kurumlar için dağıtılabilir kazancın tespitinde dikkate alınmaksızın işletmeden çekilebilirler. Mükellefiyeti bulunmayanlar için bu işlemler zorunlu değildir.

-Banka ve aracı kurumlar, kendilerine bildirilen varlıklara ilişkin olarak bildirim %5 oranında peşin olarak tahsil ettikleri vergiyi, bildirimi izleyen ayın on beşinci günü akşamına kadar sorumlusu sıfatıyla bir beyanname ile bağlı bulundukları vergi dairesine beyan ederek ve aynı sürede ödeyeceklerdir.

-Uygulanan %5’lik vergi kesintisi oranı, 4749 sayılı Kanun kapsamında ihraç edilen devlet iç borçlanma senetleri ile kira sertifikalarında veya girişim sermayesi yatırım fonlarında;

ü  En az beş yıl bulundurulacağının taahhüt edilmesi halinde %0,

ü  En az dört yıl     bulundurulacağının taahhüt edilmesi halinde %1,

ü  En az üç yıl bulundurulacağının taahhüt edilmesi halinde %2,

ü  En az iki yıl bulundurulacağının taahhüt edilmesi halinde %3

ü  En az bir yıl bulundurulacağının taahhüt edilmesi halinde %4 olarak uygulanır

1/1/2027 tarihinden itibaren 31/7/2027 tarihine kadar (bu tarih dahil) yapılacak bildirimlerde bu oranlara yarım puan artırım yapılır. 31/07/2027 tarihinin yetki ile uzatılması halinde ise bu tarihten sonra yapılacak bildirimlerde vergi oranı ilave yarım puan artışla toplamda 1 puan artırımlı olarak uygulanır. Bu fıkra kapsamında verilecek taahhütnamelerden damga vergisi alınmayacaktır.

-Bildirimlere dair ödenen vergi, hiçbir suretle gider yazılamayacak ve başka bir vergiden mahsup edilemeyecek, Bildirime konu edilen varlıkların elden çıkarılmasından doğan zararlar, gelir veya kurumlar vergisi uygulaması bakımından gider veya indirim olarak kabul edilmeyecektir.

-Bildirilen varlıklara isabet eden tutarlara ilişkin hiçbir suretle vergi incelemesi ve vergi tarhiyatı yapılmayacaktır ancak diğer mevzuat uyarınca alınması gereken tedbirler bu düzenlemeden etkilenmeyecektir.

-Diğer nedenlerle başlayan vergi incelemeleri ile takdir komisyonu kararları sonucu bulunan matrah farkının madde kapsamında bildirilen varlıklar nedeniyle ortaya çıktığının tespiti edilmesi ve bildirilen varlık tutarının, bulunan matrah farkına eşit ya da fazla olması durumunda matrah farkına ilişkin tarhiyat yapılmayacaktır.

-Bulunan matrah farkının, bildirilen varlıklar nedeniyle ortaya çıktığının tespitine rağmen söz konusu varlık tutarlarından büyük olması durumunda sadece aradaki fark kadar vergi tarhiyatı yapılacaktır. Vergi incelemesi veya takdir komisyonu kararları sonucunda bildirime konu edilen varlıklar dışındaki nedenlerle matrah farkı tespit edilmesi durumunda, bu madde kapsamında bildirilen tutarlar için bulunan matrah farkından mahsup edilmeksizin tarhiyat yapılacaktır.

-Zamanında bildirilen ancak zamanında ilgili hesaplara aktarılmayan veya yurtdışından fiziken getirilmeyen tutarlar için ortaya çıkan vergiler için vergi ziyaı cezası uygulanmaksızın gecikme faiziyle birlikte tahsilat yapılacak olup olası matrah farkları için herhangi bir koruma sağlamayacaktır.

 -Vergi incelemesine başlanılan veya takdir komisyonuna sevk edilen tarihten sonra bu madde kapsamında yapılan bildirimler dolayısıyla söz konusu inceleme veya takdir komisyonu kararları sonucunda yapılacak tarhiyatlar için de varlık barışı herhangi bir koruma sağlamayacaktır.

-Bildirim süresi sona erdikten sonra bildirimlere ilişkin düzeltme yapılamayacaktır.

 - Cumhurbaşkanı 31/7/2027 tarihini, bitim tarihinden itibaren her defasında altı ayı geçmeyen süreler halinde bir yıla kadar uzatmaya, Hazine ve Maliye Bakanlığı ise uygulamaya ilişkin usul ve esasları belirlemeye yetkilidir.

MADDE 11: 5746 SAYILI ARAŞTIRMA, GELİŞTİRME VE TASARIM FAALİYETLERİNİN DESTEKLENMESİ HAKKINDA KANUNUN 3 ÜNCÜ MADDESİNE AŞAĞIDAKİ FIKRALAR EKLENMİŞTİR.

(15) Sanayi ve Teknoloji Bakanlığınca verilen teknogirişim rozetine sahip halka açık olmayan şirketlerin paya dönüştürülebilir borç sözleşmelerine dayanarak yapacakları şarta bağlı sermaye artırımlarında, Türk Ticaret Kanununun şarta bağlı sermaye artırımına ilişkin hükümleri uygulanmayacaktır. Bu kapsamda yer alan şirketlerin şarta bağlı sermaye artırımlarının usul ve esasları Ticaret Bakanlığının görüşü üzerine Sanayi ve Teknoloji Bakanlığınca belirlenecektir.

(16) 4691 sayılı Kanun kapsamında kuluçka girişimcisi olmaya hak kazanmış girişimciler tarafından Sanayi ve Teknoloji Bakanlığınca belirlenecek dijital şirket tanımına uygun olarak kurulan ve işletilen şirketler, kuruluş tarihi itibarıyla üç yıla kadar,  5174 sayılı Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği ile Odalar ve Borsalar Kanununun 24 üncü maddesinde tanımlı ücret ve aidat ödemelerinden muaf olacaktır.

MADDE 12: İSTANBUL FİNANS MERKEZİNDEKİ KATILIMCILARIN YURT DIŞI TECRÜBESİ OLAN PERSONEL İSTİHDAM ETMELERİ HALİNDE UYGULANAN GELİR VERGİSİ İNDİRİMLERİ, TÜM KATILIMCILARI DA KAPSAYACAK ŞEKİLDE GENİŞLETİLMİŞTİR. BU NEDENLE KANUNUN 5 İNCİ MADDESİ İLE GETİRİLEN GELİR VERGİSİ KANUNU’NUN 23 ÜNCÜ MADDESİNİN BİRİNCİ FIKRASININ (20) NUMARALI BENDİNDE YER ALAN İSTİSNA UYGULANMAYACAKTIR.

7412 sayılı İstanbul Finans Merkezi Kanununun 6 ncı maddesinin ikinci fıkrasının birinci cümlesinde yer alan “Katılımcı belgesi almış finansal kuruluşların” ibaresi “Katılımcıların” şeklinde değiştirilmiş ve fıkraya aşağıdaki cümle eklenmiştir.

“Nitelikli hizmet merkezlerinin bu istisnadan yararlanan personeline,  193 sayılı Gelir Vergisi Kanununun 23 üncü maddesinin birinci fıkrasının (20) numaralı bendinde yer alan istisna uygulanmaz.”

MADDE 13: İSTANBUL FİNANS MERKEZİNDE FİNANSAL FAALİYET KAZANÇLARINA SAĞLANAN VERGİ İSTİSNA SÜRESİ 2047 YILINA KADAR UZATILDI

İstanbul Finans Merkezinde finansal faaliyet kazançlarına sağlanan vergi istisnası 2031 yılında son bulacaktı 7412 sayılı İstanbul Finans Merkezi Kanunu’nun geçici 1. maddesinde yapılan düzenlemeyle bu istisna 2047 yılına kadar uzatılmış; harç muafiyeti süresi ise 20 yıl olarak belirlenmiştir.

Faydalı olması dileğiyle...

Saygılarımla...